Nederlands
Volledige menu weergeven

Informatie

De gelijkzwevende temperatuur

De stemming of temperatuur (in het Engels temperament) van een toonladder is de manier waarop de frequenties van de muzieknoten gekozen worden. In de westerse muziek is de gelijkzwevende stemming de meest populaire. Andere stemmingen zijn bijvoorbeeld: de reine stemming, de stemming van Pythagoras, de middentoonstemming, de welgetempereerde stemming en de 31-toonstemming.

Het octaaf wordt in 12 ‘evenredig oplopende’ afstanden verdeeld, dat wil zeggen de verhouding van de frequenties van twee opeenvolgende semitonen is steeds dezelfde (ongeveer 1,0594631). Hierdoor wijken alle intervallen (secunde, terts, kwart, kwint, sext, septiem), behalve het octaaf, af van de reine stemming. Ze veroorzaken zweving. Alle gelijknamige intervallen klinken evenredig vals (ze zweven), vandaar de naam evenredig zwevende stemming. Voordeel van deze stemming is, dat ze gelijk blijft als op een andere toonsoort (een aantal semitonen hoger of lager) wordt overgegaan, en er dus niet opnieuw gestemd hoeft te worden.

Hieronder wordt een overzicht gegeven van de intervallen en de verschillen van de gelijkzwevende en de reine stemming. De reine stemming is de manier om een toonladder te construeren waarbij de verhoudingen uit eenvoudige gehele getallen bestaan. Dit levert muziek op die als zuiver wordt ervaren.
Interval
Glkzw
Rein
Prime
1.000
1.000
1/1
0.0%
Kleine secunde
1.059
1.067
16/15
-0.7%
Grote secunde
1.122
1.125
9/8
-0.2%
Kleine terts
1.189
1.200
6/5
-0.9%
Grote terts
1.260
1.250
5/4
+0.8%
Kwart
1.335
1.333
4/3
+0.1%
Overmatige kwart
1.414
1.400
7/5
+1.0%
Kwint
1.498
1.500
3/2
-0.1%
Kleine sext
1.587
1.600
8/5
-0.8%
Grote sext
1.682
1.667
5/3
+0.9%
Kleine septiem
1.782
1.778
16/9
+0.2%
Grote septiem
1.888
1.875
15/8
+0.7%
Octaaf
2.000
2.000
2/1
0.0%

Frequentietabel van de noten

#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
0
C
0
16.3516
1
C#
0
17.3239
2
D
0
18.3540
3
D#
0
19.4454
4
E
0
20.6017
5
F
0
21.8268
6
F#
0
23.1247
7
G
0
24.4997
8
G#
0
25.9565
9
A
0
27.5000
10
A#
0
29.1352
11
B
0
30.8677
#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
12
C
1
32.7032
13
C#
1
34.6478
14
D
1
36.7081
15
D#
1
38.8909
16
E
1
41.2034
17
F
1
43.6535
18
F#
1
46.2493
19
G
1
48.9994
20
G#
1
51.9131
21
A
1
55.0000
22
A#
1
58.2705
23
B
1
61.7354

#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
24
C
2
65.4064
25
C#
2
69.2957
26
D
2
73.4162
27
D#
2
77.7817
28
E
2
82.4069
29
F
2
87.3071
30
F#
2
92.4986
31
G
2
97.9989
32
G#
2
103.8262
33
A
2
110.0000
34
A#
2
116.5409
35
B
2
123.4708
#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
36
C
3
130.8128
37
C#
3
138.5913
38
D
3
146.8324
39
D#
3
155.5635
40
E
3
164.8138
41
F
3
174.6141
42
F#
3
184.9972
43
G
3
195.9977
44
G#
3
207.6523
45
A
3
220.0000
46
A#
3
233.0819
47
B
3
246.9417

#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
48
C
4
261.6256
49
C#
4
277.1826
50
D
4
293.6648
51
D#
4
311.1270
52
E
4
329.6276
53
F
4
349.2282
54
F#
4
369.9944
55
G
4
391.9954
56
G#
4
415.3047
57
A
4
440.0000
58
A#
4
466.1638
59
B
4
493.8833
#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
60
C
5
523.2511
61
C#
5
554.3653
62
D
5
587.3295
63
D#
5
622.2540
64
E
5
659.2551
65
F
5
698.4565
66
F#
5
739.9888
67
G
5
783.9909
68
G#
5
830.6094
69
A
5
880.0000
70
A#
5
932.3275
71
B
5
987.7666

#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
72
C
6
1,046.5023
73
C#
6
1,108.7305
74
D
6
1,174.6591
75
D#
6
1,244.5079
76
E
6
1,318.5102
77
F
6
1,396.9129
78
F#
6
1,479.9777
79
G
6
1,567.9817
80
G#
6
1,661.2188
81
A
6
1,760.0000
82
A#
6
1,864.6550
83
B
6
1,975.5332
#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
84
C
7
2,093.0045
85
C#
7
2,217.4610
86
D
7
2,349.3181
87
D#
7
2,489.0159
88
E
7
2,637.0205
89
F
7
2,793.8259
90
F#
7
2,959.9554
91
G
7
3,135.9635
92
G#
7
3,322.4376
93
A
7
3,520.0000
94
A#
7
3,729.3101
95
B
7
3,951.0664

#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
96
C
8
4,186.0090
97
C#
8
4,434.9221
98
D
8
4,698.6363
99
D#
8
4,978.0317
100
E
8
5,274.0409
101
F
8
5,587.6517
102
F#
8
5,919.9108
103
G
8
6,271.9270
104
G#
8
6,644.8752
105
A
8
7,040.0000
106
A#
8
7,458.6202
107
B
8
7,902.1328
#
Toon
Octaaf
Frequentie (Hz)
108
C
9
8,372.0181
109
C#
9
8,869.8442
110
D
9
9,397.2726
111
D#
9
9,956.0635
112
E
9
10,548.0818
113
F
9
11,175.3034
114
F#
9
11,839.8215
115
G
9
12,543.8540
116
G#
9
13,289.7503
117
A
9
14,080.0000
118
A#
9
14,917.2404
119
B
9
15,804.2656
Navigate to the top of this page